Werknemer

Heb ik recht op een overlevingspensioen?

Als een werknemer sterft kan zijn weduwe onder bepaalde voorwaarden een overlevingspensioen ontvangen. De voorwaarden zijn dezelfde voor werknemers en zelfstandigen:

Minstens 48 jaar oud zijn in 2021.

Deze leeftijd wordt geleidelijk aan met 6 maanden per jaar verhoogd om aan 50 jaar te komen vanaf 1 januari 2025. Zie onderstaande tabel

Leeftijd Overleden in
48 2021
48 jaar en 6 maanden 2022
49 2023
49 jaar en 6 maanden 2024
50 2025

Indien de leeftijdsvoorwaarde niet vervuld is, heeft men eventueel recht op een overgangsuitkering :

Een overgangsuitkering zal worden toegekend aan de overlevende echtgenoot die de vereiste minimumleeftijd nog niet bereikt heeft bij een overlijden ten vroegste op 1 januari 2015. De overgangsuitkering wordt toegekend gedurende 12 maanden of gedurende 24 maanden indien er kinderen ten laste zijn die het recht openen op kinderbijslag, op voorwaarde niet hertrouwd te zijn. In dat geval kan de overlevende echtgenoot zonder beperking de overgangsuitkering kunnen cumuleren met lonen of vervangingsinkomens (ziekte, invaliditeit, onvrijwillige werkloosheid, tijdskrediet, overlevingspensioen uit een andere sector …). Op het einde van de periode gedekt door de overgangsuitkering kan de overlevende echtgenoot die geen werk heeft gevonden, onmiddellijk genieten van een werkloosheidsuitkering en van begeleiding bij de zoektocht naar werk.

Minstens een jaar gehuwd geweest zijn met de werknemer behalve indien:

–        Een kind geboren is uit dit huwelijk, ook als de geboorte na het overlijden van de werknemer gesitueerd is;

–        Bij het overlijden er een kind ten laste was voor wie kinderbijslag wordt ontvangen;

–        Het overlijden te wijten was aan een ongeval dat plaatsvond na de huwelijksdatum;

–        Het overlijden veroorzaakt werd door een beroepsziekte.

Hoe zal mijn overlevingspensioen worden berekend?

Het bedrag van het overlevingspensioen hangt af van twee elementen:

Indien de echtgenoot overleden is na het ingaan van zijn pensioen, bedraagt het overlevingspensioen 80% van het wettig pensioen van de overleden echtgenoot, berekend als gezinspensioen. Het komt dus overeen met het pensioen van de overledenen als alleenstaande.

Voorbeeld:

Indien het rustpensioen van de werknemer tegen gezinstarief 21 250 euro bruto per jaar bedraagt, zal het overlevingspensioen 21 250 x 80% = 17 000 euro bruto per jaar bedragen.

Indien de echtgenoot is overleden voor de datum van het ingaan van het rustpensioen is het overlevingspensioen gelijk aan 80% van een theoretisch rustpensioen berekend tegen gezinstarief volgens speciale regels.

Wanneer de loopbaan van de werknemer volledig is zal het overlevingspensioen niet lager mogen liggen dan een bepaald minimum dat momenteel (index 130,80) 12 347,85 euro bruto per jaar bedraagt of 1028,99 euro per maand. Dat is het minimum overlevingspensioen.

Wanneer de loopbaan niet volledig is maar minstens gelijk aan 2/3e van een volledige loopbaan, dan wordt ditzelfde minimum toegekend maar prorata de loopbaanduur.

Kan ik een rustpensioen cumuleren met een overlevingspensioen?

Het cumulplafond is beperkt tot 110% van het aan de overlevende echtgenoot toegekende overlevingspensioen voor een volledige loopbaan. In dat geval wordt het overlevingspensioen vermenigvuldigd met de omgekeerde loopbaanbreuk. Dit is hetzelfde voor een zelfstandige.

Voorbeeld: de weduwe van een werknemer heeft recht op een overlevingspensioen van 8000 euro/jaar berekend op een loopbaan van 24/36e. Het persoonlijk rustpensioen als werknemer bedraagt 7000 euro per jaar.

Het cumulplafond bedraagt 8000 x 36/24 x 1,1 of 13 2000 euro per jaar maximum.

De som van de twee pensioenen bedraagt 8000 + 7000= 15 000.
Van het overlevingspensioen zal afgetrokken worden 15 000 – 13 200 = 1800.

De weduwe zal een overlevingspensioen krijgen van 8000 – 1800 = 6200 dat toegevoegd wordt aan haar eigen pensioen van 7000 euro. Zij zal dus in totaal 13 200 euro ontvangen.